వేమన పద్యములు – తాత్పర్యం
౧౩౧ – దాన మహిమ
ఇచ్చే వారల సంపద హెచ్చేదే కాని
లేమి యేలా కలుగు?
అచ్చెలమ నీళ్లు చల్లిన
విచ్చలవిడినూరుచుండు వినరా వేమా!
దానం చేసే వారి సంపద తగ్గదు; మరింత పెరుగుతుంది. చెరువులో నీరు తీస్తే మళ్లీ కొత్త నీరు చేరినట్లే, పంచే మనసు కలవారికి లోటు కలగదు. ఉదారతే నిజమైన సంపద.
౧౩౦ – సత్సంగతి ప్రభావం
పాలలో గలయ నీరు పాలెయై రాజిల్లు
నదియు సామ్యయోగ్యమైన యట్లు,
సాధు సజ్జనముల సాంగత్యముల చేత
మూఢ జనుడు ముక్తి మొనయు వేమ!
పాలలో కలిసిన నీరు కూడా పాలలాగే విలువ పొందుతుంది. అలాగే సత్సంగతితో మూర్ఖుడైన మనిషి కూడా జ్ఞానవంతుడై మంచి మార్గంలో నడుస్తాడు.
౧౩౨ – మానవ సేవ గొప్పతనం
చెడిన మానవులను చేపట్టి రక్షించి
కడకు దేర్చినట్టి ఘనుడు తలప,
కడగి పుణ్యమైన కడు శివు సన్నిధి
నెడ తెగకను యుందురెపుడు వేమ.
చెడిపోయిన మనుష్యులను సన్మార్గంలో నడిపించి రక్షించే మహనీయులు శివసన్నిధిలో ఉండే పుణ్యాత్ములవంటివారు. వారు ఎప్పుడూ లోకహితాన్ని కోరుతారు.
దానం • సత్సంగతి • మానవసేవ
ఈ మూడు విలువలే వేమన బోధించిన మానవ ధర్మాలు.